Το διάστημα είναι ένα εχθρικό περιβάλλον.
Ο πλανήτης μας, μας προστατεύει από την εχθρότητα του Σύμπαντος,
όμως τα διαστημικά τηλεσκόπια, όπως το Χαμπλ, ζουν έξω από την ασφάλεια της ατμόσφαιρας της Γης.
Τα τηλεσκόπια αυτά σχεδιάζονται προσεκτικά για να επιβιώσουν στο εχθρικό διάστημα -
υπάρχει όμως μία ζώνη κινδύνου, όπου η παρατήρηση γίνεται σχεδόν αδύνατη.
Επεισόδιο 77: Το Χαμπλ και το διαστημικό Τρίγωνο των Βερμούδων.
Πάνω από τη γήινη ατμόσφαιρα και στην πορεία της τροχιάς του Χαμπλ, υπάρχει μία περιοχή γνωστή ως Νοτιοατλαντική Ανωμαλία.
Όταν δορυφόροι περνούν πάνω από αυτή τη περιοχή βομβαρδίζονται από έντονες ριπές σωματιδίων υψηλής ενέργειας.
Αυτό προκαλεί "μικροπροβλήματα" στα αστρονομικά δεδομένα,
βλάβες στα ηλεκτρονικά,
και έχει προκαλέσει την απενεργοποίηση διαστημοσυσκευών για εβδομάδες!
Και δεν επιδρά μόνο στον εξοπλισμό -
στη διάρκεια διαστημικών περιπάτων στην ανώμαλη περιοχή,
αστροναύτες έχουν αναφέρει παράξενα "μετέωρα" καθώς φωτεινά ίχνη διατρέχουν το οπτικό τους πεδίο.
Η ανωμαλία προκαλείται από τις ζώνες ακτινοβολίας Βαν Άλλεν.
Αυτα τα δύο νέφη σε σχήμα κουλουριού, περιβάλλουν τη Γη και παγιδεύουν φορτισμένα σωματίδια που προέρχονται από τον Ήλιο,
και από τα βάθη του διαστήματος με τη μορφή κοσμικών ακτίνων.
Αποτελούν τμήμα της κοσμικής μας ασπίδας απέναντι σε δυνάμει βλαβερά σωματίδια.
Όμως λίγο έξω από τις ακτές της Βραζιλίας, και σε μία έκταση μεγαλύτερη αυτής των ΗΠΑ
το γήινο μαγνητικό πεδίο είναι πολύ αδύναμο
και το εσωτερικό κουλούρι βουτά χαμηλότερα από τη τροχιά του Χαμπλ, σε ύψος μόλις 200 χιλιομέτρων από την επιφάνεια της Γης.
Η περιοχή αυτή συγκεντρώνει ηλεκτρόνια υψηλής ενέργειας, πρωτόνια και ατομικούς πυρήνες.
Όλα παγιδευμένα σαν πυγολαμπίδες σε μπουκάλι.
Αυτά τα σωματίδια βρίσκονται τόσο κοντά ώστε σε ένα δευτερόλεπτο μπορεί να υπάρξουν 3000 συγκρούσεις σε μία έκταση όση το ακροδάκτυλό μας.
Ένα από αυτά τα αδέσποτα ενεργά σωματίδια, μπορεί εύκολα να συγκρουστεί με το Χαμπλ, αλλοιώνοντας ένα ηλεκτρονικό στοιχείο και να προκαλέσει χαμό.
Έτσι για την προστασία του,
μερικά από τα ηλεκτρονικά του Χαμπλ απενεργοποιούνται όταν διέρχεται από το κοσμικό Τρίγωνο των Βερμούδων.
Οι καταγραφείς του Χαμπλ έχουν σχεδιαστεί να είναι υπερευαίσθητοι στο φως.
Χωρίς αυτή τη δυνατότητα το Χαμπλ δε θα διείσδυε τόσο αποτελεσματικά στα βάθη του Σύμπαντος.
Όμως η ευαισθησία αυτή έχει συνέπειες.
Οι καταγραφείς είναι επίσης ευαίσθητοι σε σωματίδια υψηλής ενέργειας και δε θα επιβίωναν του βομβαρδισμού τους στην ανώμαλη περιοχή.
Έτσι για το 15% του χρόνου που το Χαμπλ περνά εκεί,
οι καταγραφείς αυτοί απενεργοποιούνται.
Μόνο μία από τις κάμερες του Χαμπλ, η WFC3 μπορεί να χρησιμοποιείται σε αυτή την ηλεκτρονικά νεκρή περιοχή.
Όμως οι εικόνες που λαμβάνει είναι λίγο ασυνήθιστες.
Είναι διάσπαρτες με ελαττώματα.
Είδωλα των έντονων κοσμικών ακτίνων και μία υπενθύμιση των κινδύνων που ελλοχεύουν έξω από την ατμόσφαιρά μας.
Παρά τα επαναλαμβανόμενα περάσματα από τη διαβόητη Νοτιοατλαντική ανώμαλη περιοχή,
το Χαμπλ έχει επιβιώσει για περίπου 25 χρόνια σε τροχιά,
και συνεχίζει να μας στέλνει εντυπωσιακές αστρονομικές εικόνες και παρατηρήσεις που μας βοηθούν να λύσουμε τα μυστήρια του Σύμπαντος.
Μήπως στείλατε κάποιο ερώτημα στο Χαμπλ; Στο επόμενο επεισόδιο ο Δρ. Τζέι θα αρχίσει να απαντά σε μερικές από τις ερωτήσεις σας. Μείνετε συντονισμένοι.
Το Hubblecast είναι μία παραγωγή του ESA/Hubble στο Ευρωπαϊκό Νότιο Αστεροσκοπείο στη Γερμανία.
Η αποστολή του Χαμπλ αποτελεί διεθνή συνεργασία μεταξύ της NASA και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος.