Kosmiczny Teleskop Hubble'a NASA/ESA po raz pierwszy odkrył cząsteczkę organiczną na planecie krążącej wokół innej gwiazdy.
Ten przełom to ważny krok na drodze do poznania oznak życia na planecie poza Układem Słonecznym.
To jest Hubblecast!
Wiadomości i obrazy z Kosmicznego Teleskopu Hubble'a NASA/ESA.
Podróże w czasie i przestrzeni z naszym prowadzącym, Doktorem J, a.k.a. Dr Joe Liske.
Witajcie w Hubblecast.
W odcinku 12 informowaliśmy o odkryciu mgieł i czerwonych zachodów słońca na pozasłonecznej planecie HD 189733b.
Teraz, nowe obserwacje tej samej planety wykonane przez Hubble'a
wykazały, że atmosfera tej planety zawiera duże ilości metanu.
Metan jest jednym z głównych składników gazu naturalnego.
To pierwsze odkrycie cząsteczki organicznej na planecie poza naszym Układem Słonecznym.
HD 189733b znajduje się w odległości 63 lat świetlnych, w gwiazdozbiorze Lisa (Vulpecula).
Ta planeta jest masywna i gorąca, jest więc uważana za niesprzyjającą życiu.
Jest to typ egzoplanety znany jako "gorący Jowisz"
i leży tak blisko swej gwiazdy, że okrążenie orbity zajmuje jej zaledwie nieco ponad dwa dni.
Odkrycia dokonano dzięki licznym obserwacjom w maju 2007 przy pomocy kamery i spektrometru NICMOS.
Potwierdzają one też istnienie cząsteczek wody w atmosferze planety,
co zostało odkryte wcześniej przez należący do NASA Kosmiczny Teleskop Spitzera w 2007r.
W odpowiednich warunkach metan może grać kluczową rolę w prebiotycznej chemii -
w reakcjach chemicznych niezbędnych do powstania życia w znanej nam formie.
Na Ziemi, metan, zawierający wodór i węgiel, może być wytwarzany przez różne źródła.
Od źródeł stworzonych przez człowieka, takich jak nieużytki lub produkt uboczny wytwarzania energii,
po źródła naturalne takie jak termity, oceany, bagna, oraz zwierzęta hodowlane.
Ale temperatura atmosfery tej gazowej planety to palące 900 stopni Celsjusza,
jest więc niemożliwe aby istniało tam życie w znanej nam formie.
Innymi słowy, jest mało prawdopodobne by żyły tam krowy.
Zamiast tego, metan jest pewnie wytwarzany w złożonym procesie chemicznym w atmosferze której w pełni nie rozumiemy.
Nowe pomiary są ważnym krokiem do celu jakim jest określenie warunków,
takich jak temperatura, ciśnienie, wiatr, chmury, oraz chemia planety na której mogłoby istnieć życie.
Dogodne ułożenie Ziemi, egzoplanety oraz jej gwiazdy umożliwia prowadzenie takich badań.
Kiedy planeta porusza się przed swoją gwiazdą z naszego punktu widzenia
wtedy niewielka ilość światła gwiazdy przechodzi przez atmosferę planety zanim zostanie uchwycona przez Hubble'a.
W ten sposób, związki chemiczne w atmosferze planety mogą zostawić charakterystyczny ślad w świetle gwiazdy.
Astronomowie mogą obserwować te ślady w spektrum gwiazdy.
Analizując kolejne tysiące takich "śladów" w spektrum gwiazdy
zostawianych przez różne związki chemiczne w atmosferze planety, astronomowie mogą odkryć jej skład.
Odkrycie metanu było dla wielu zaskoczeniem.
Astronomowie są też zaintrygowani ilością metanu wykrytego w atmosferze planety,
o wiele większą niż zakładają jakiekolwiek teorie.
Ostatecznym celem tego typu badań jest identyfikacja cząsteczek prebiotycznych w atmosferach
planet leżących w "strefach życia" wokół innych gwiazd, czyli w strefie
gdzie temperatury są odpowiednie by woda była w stanie płynnym i nie zamarzała ani nie wyparowywała.
Kto wie czego jeszcze się dowiemy?
Żegna was Dr J, prowadzący Hubblecast.
Po raz kolejny przyroda przerosła nasze najśmielsze oczekiwania...
Hubblecast jest produkowany przez ESA/Hubble w Europejskim Obserwatorium Południowym w Niemczech.
Misja Hubble to projekt międzynarodowej współpracy między NASA i Europejską Agencją Kosmiczną. Tłumaczenie: Mariusz Herbich